Fransa'da yaşayan Türk bir çiftin yaşadığı ilginç bir dava, evlilik rejimleri ve kefalet borçlarının ortak mallara etkisi konusunda önemli bir emsal teşkil etti. Mahkeme, eşin onayı olmadan verilen kefaletin ortak malları kapsamayacağına hükmetti.
Fransa'da yaşayan Türk vatandaşlarını yakından ilgilendiren önemli bir mahkeme kararı, eşlerden birinin verdiği kefaletin ortak mallar üzerindeki etkisini netleştirdi. İşte Rennes'de yaşanan bu davanın detayları ve Fransız hukuku açısından anlamı.
Rennes'de ikamet eden Türk bir çiftin yaşadığı olay, 2018 yılında kocanın bir şirket için 24.000 € tutarında kefil olmasıyla başladı. Fransız hukukunda "caution" olarak bilinen bu işlem, bir başkasının borcunu ödeme taahhüdüdür. Şirketin iflas etmesi üzerine banka, kefil olan kocadan bu miktarı talep etti. Koca borcu ödeyemeyince banka, çiftin evdeki eşyaları ve BMW marka aracına el koyma (haciz) işlemi başlattı.
Türk çift, bankanın bu haciz girişimine itiraz etti. Savunmalarında, borcun sadece kocaya ait olduğunu ve eşinin bu kefalete onay vermediğini belirttiler. Dolayısıyla bankanın, eşyaları ve arabayı, ortak mal oldukları için haczedemeyeceğini savundular.
Bu savunma, Fransız hukukundaki "evlilik rejimi" kavramı nedeniyle büyük önem taşıyordu. Evlilik rejimi, evlendikten sonra edinilen malların, paraların ve mülklerin kime ait olduğunu (sadece edinene mi, eşe mi yoksa ikisine birden mi) düzenleyen yasal bir sistemdir. Fransa'daki yaygın rejim "edinilmiş mallara katılma rejimi" (communauté réduite aux acquêts) olarak adlandırılır. Bu rejime göre, evlendikten sonra edinilen her şey eşlerin ortak malı sayılır.
Ancak çift 1988 yılında Türkiye'de evlendiği için, o dönemdeki Türk hukuku "mal ayrılığı rejimi" (séparation de biens) uyguluyordu. Bu rejimde ise her eş kendi kazandığının ve edindiğinin sahibi kabul edilir.
Mahkemenin önündeki en kritik soru, bu evliliğe hangi ülkenin mal rejiminin uygulanacağıydı.
Les régimes matrimoniaux : définition et différents types
Fransız hukukunda evlilik rejimleri hakkında genel bilgi.
Kaynağı GörüntüleCautionnement (garantie)
Fransız hukukunda kefalet (cautionnement) sözleşmeleri hakkında bilgi.
Kaynağı GörüntüleMahkeme, bu kararı verirken çiftin yaşam merkezinin hangi ülke olduğunu belirlemek için çeşitli unsurları değerlendirdi:
Tüm bu unsurları göz önünde bulunduran mahkeme, çiftin hayatlarının merkezi Fransa olduğuna karar vererek Fransız mal rejiminin uygulanmasına hükmetti.
Fransız hukukunda edinilmiş mallara katılma rejimi kapsamında, bir eşin üçüncü bir şahsa kefil olması (caution) durumunda diğer eşin de onay vermesi gerekmektedir. Eşin onayı olmadan yapılan kefalet, ortak mallar üzerinde borç doğurmaz. Kefalet sözleşmeleri hakkında daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.
Bu davada kadın, eşinin verdiği kefalete onay vermediği için mahkeme, evin içindeki eşyalar ve çift adına kayıtlı olan aracın ortak mal sayıldığına ve dolayısıyla banka tarafından haciz edilemeyeceğine karar verdi. Mahkeme böylece bankanın haciz kararını iptal etmiş oldu.
Bu karar, Fransa'da yaşayan Türk çiftler için önemli bir emsal teşkil etmektedir. Eğer eşlerden biri, diğerinin onayı olmadan bir kefalet borcuna girerse, bu borç ortak malları doğrudan etkilemeyecektir. Bu durum, özellikle finansal taahhütler konusunda eşler arası iletişimin ve hukuki bilincin önemini bir kez daha ortaya koymaktadır.
© 2026 Kağıt Kürek. Tüm hakları saklıdır.
